กล้วยไม้รองเท้านารี
วงศ์ย่อย “กล้วยไม้รองเท้านารี” มี 4 สกุล คือ Cypripedium , Paphiopedilum , Phragmipedium และ Selennipedium สำหรับในประเทศไทยพบเพียงสกุลเดียว คือเพฟิโอเพดิลัม (Paphiopedilum)
รองเท้านารีบางชนิดที่พบในประเทศไทย
รองเท้านารีภาคเหนือ
รองเท้านารีฝาหอย (Paphiopedilum bellatulum)
แหล่งที่พบ ค้นพบเมื่อปี พ.ศ. 2431 พบขึ้นตามผาหินปูนทางภาคเหนือของไทย ตามซอกหินหรือโคนต้นไม้ ตามหุบเขาในเขตพม่าต่อชายแดนไทย จีน ลาว ตอนเหนือแถบจังหวัดลำพูน และเขตอำเภอเชียงดาว ภาคใต้ เช่น หมู่เกาะอ่างทอง และเกาะช้างในจังหวัดพังงา
รองเท้านารีลูกผสม สีสันสวยงาม
ลักษณะ ออกดอกเดี่ยว 1 – 3 ดอกต่อต้น ก้านดอกสั้นสีม่วงแดง กลีบและกระเป๋าสีขาว มีจุดและแต้มสีม่วงแดง ดอกขนาด 5.5 – 7 เซนติเมตร ใบใหญ่ปลายมน ใบลายสีเขียวแก่และเขียวอ่อนใต้ท้องใบสีม่วงแดง ก้านดอกสั้นมีขน กระเปาะมนกลม ควรปลูกในที่แห้งและเย็น
ออกดอกในเดือนเมษายน – สิงหาคม
รองเท้านารีดอยตุง (Paphiopedilum charlesworthii)
แหล่งที่พบ ค้นพบโดยมิสเตอร์ อาร์ มูร์ ( Mr.R.Moore) ในปี 1893 ในประเทศพม่า พบอยู่ตามภูเขาหินปูน โดยขึ้นอยู่สูง 1200 –1600 เมตร จากระดับน้ำทะเล ตามรอยแยกของหินที่มีลักษณะเป็นแอ่งเล็ก ๆ พบที่ภาคเหนือตอนบนของประเทศไทย ป่าดิบเขาดอยตุง จังหวัดเชียงราย รัฐฉานในพม่า และทางตะวันออกของรัฐอัสสัมในอินเดีย
ลักษณะ ดอกสีน้ำตาลอมม่วงกลีบเลี้ยงอันบนขนาดใหญ่สีม่วง ดอกเป็นดอกเดี่ยว ขนาดดอกกว้างประมาณ 7-9 เซนติเมตร ช่อตั้งตรงยาว 10-12 เซนติเมตร กลีบบนพื้นสีขาว มีเส้นลายสีชมพูเข้มหนาแน่น ไล่จากโคนกลีบขึ้นไปด้านบน พุ่มต้นกว้างประมาณ 20-25 เซนติเมตร ใบกว้าง 2.5-3 เซนติเมตร ยาว 20-25 เซนติเมตร ใบด้านบนสีเขียวเป็นมัน ใต้ใบบริเวณโคนกาบใบมีจุดประสีม่วง แตกหน่อง่าย มักเจริญเติบโตเป็นกอ
ออกดอกสิงหาคม – ตุลาคม
รองเท้านารีอินทนนท์ (Paphiopedilum villosum)
แหล่งที่พบ ค้นพบเมื่อ พ.ศ. 2396 มีถิ่นกำเนิดอยู่บริเวณแถบที่มีอากาศชื้นและอุณหภูมิต่ำ เช่น ดอยอินทนนท์ และภูเขาสูง
ลักษณะ ดอกสีเหลืองถึงส้ม กลีบเลี้ยงอันบนมีขอบสีขาว มี ใบสีเขียวสม่ำเสมอทั้งใบ ไม่มีลาย โคนใบส่วนใกล้กับเหง้ามีจุดสีม่วงประปราย และค่อยๆ จางหายตรงส่วนปลายใบ ใบยาวบางและอ่อน เป็นรองเท้านารีที่มีเกสรตัวผู้ต่างจากชนิดอื่นคือ เกสรตัวผู้จับตัวรวมเป็นก้อนแข็งค่อนข้างใส มีสีเหลืองไม่เป็นยางเหนียว
ดอกออกฤดูหนาว
รองเท้านารีอินซิกเน่ (Paphiopedilum insigne)
แหล่งที่พบ ภาคเหนือของไทย ตะวันออกเฉียงเหนือของอินเดีย และทางตะวันออกของเนปาล
ลักษณะ กลีบบนสีเหลืองอ่อน มีริ้วสีเขียวเรื่อ ขอบกลีบสีขาว บิดเป็นคลื่นเล็กน้อย กระเป๋าสีเหลืองเป็นมัน
ออกดอก พฤศจิกายน-มกราคม
รองเท้านารีคางกบ (Paphiopedilum callosum)
ชื่ออื่น ๆ รองเท้านารีแมลงภู่ เอื้องคางกบ เอื้องคางคก รองเท้านาง
แหล่งที่พบ ตามป่าดิบชื้น ระดับความสูง 500 – 1300 เมตร ทั้งภาคเหนือและภาคใต้ของไทย
ลักษณะ ดอกออกเดี่ยวที่ปลายยอด ก้านดอกตั้งตรงสีม่วงเข้ม ยาว 25 – 30 เซนติเมตร มีขน กลีบเลี้ยงแผ่กว้างสีขาว และมีขีดสีเขียวแกมม่วงแดงตามยาว กลีบดอกรูปขอบขนานโค้ง ขอบกลีบมีตุ่มสีน้ำตาลเข้มเป็นมันและมีขน กลีบกระเป๋าสีม่วงแดงแกมน้ำตาล ดอกบานเต็มที่กว้าง 6- 8 เซนติเมตร ลำต้นสั้นแตกกอในรูปขอบขนานกว้าง 3 – 3.5 เซนติเมตร ยาว 15 – 18 เซนติเมตร ผิวใบด้านบนลาย หลังใบสีเขียวอ่อน
ออกดอก เดือนกรกฎาคม-สิงหาคม
อ่านต่อ >> สกุลรองเท้านารี (Paphiopedilum) ตอนที่ 3
อ่านต่อ >> สกุลรองเท้านารี (Paphiopedilum) ตอนที่ 4
อ่านต่อ >> สกุลรองเท้านารี (Paphiopedilum) ตอนที่ 1
…
